Türkiye-İtalya İlişkileri İstanbul’da Tarih, Ticaret ve Bilim Ekseninde Masaya Yatırıldı

İstanbul’daki Venedik Sarayı’nda (Palazzo di Venezia) düzenlenen “Türkiye-İtalya Ekonomik ve Ticari İlişkileri: Tarihsel Perspektif” programında iki ülke arasındaki tarihsel bağlar ve güncel iş birliği alanları ele alındı. TÜBA Konsey Üyesi ve İstanbul Teknik Üniversitesi eski Rektörü Prof. Dr. İsmail Koyuncu, programa TÜBA Başkanı Prof. Dr. Muzaffer Şeker adına katıldı. Açılış konuşmalarını İtalya’nın Türkiye Büyükelçisi Giuseppe Manzo ile Koyuncu gerçekleştirdi.

Kapitülasyonlardan günümüze uzanan ortak bir geçmiş

Koyuncu, iki ülke ilişkilerinin yalnızca bugünkü diplomatik temaslarla sınırlı olmadığını, Osmanlı dönemindeki kapitülasyonlardan 19. yüzyılın ticari ve mali bağlarına, oradan da 20. yüzyıldaki dönüşümlerden günümüz iş birliklerine uzanan bir gelişim gösterdiğini belirtti. 1963 tarihli Ankara Anlaşması’nı ilişkilerdeki önemli dönüm noktalarından biri olarak anan Koyuncu, bugün sanayi, enerji, ulaştırma, savunma sanayisi, teknoloji, turizm ve bilimsel araştırma alanlarında iş birliği yapıldığını ifade etti.

Bilim diplomasisi ve ortak projeler

Koyuncu, TÜBA tarafından yayımlanan İtalyan Elçi Raporları (1512-1789) adlı eserin Venedik ve Vatikan arşivlerindeki belgelerden yararlandığını aktardı. Ayrıca Roma’da katıldığı Avrupa Birliği destekli Water4All projesine ve İtalyan ortaklarla yapılan yeni proje başvurularına değindi. TÜBA’nın İtalya’daki Accademia Nazionale dei Lincei ile ilişkileri ve iki akademi arasındaki Mutabakat Zaptı da konuşmada yer aldı. Koyuncu, iklim değişikliği, su kaynakları, enerji güvenliği ve yapay zekâ gibi alanlarda uluslararası bilimsel iş birliğinin belirleyici olacağını vurguladı. Bu çerçevede 19-20 Mart 2027 tarihlerinde İstanbul’da TÜBA ev sahipliğinde Dünya Bilim Forumu’nun (World Science Forum) düzenlenmesinin planlandığını bildirdi.

Akademisyenlerin sunumları

Programda Gaetano Sabatini, modern dönemde Osmanlı kapitülasyonlarını ele alırken; Roma Tre Üniversitesi’nden Giampaolo Conte 19. yüzyılın ikinci yarısındaki ticari ve mali ilişkileri değerlendirdi. ODTÜ’den Ebru Boyar, Geç Osmanlı İstanbul’unda Guillaume de Bondini ve La Turchia / La Turquie gazetesi üzerine sunum yaptı. Perugia Yabancılar Üniversitesi’nden Alessandro Albanese Ginammi, 1963 tarihli Avrupa Ekonomik Topluluğu Ortaklık Anlaşması’nı ticari ilişkiler bağlamında ele aldı. Brugge Birleşmiş Milletler Üniversitesi’nden Lelio Iapadre ise Avrupa Birliği dış ilişkileri çerçevesinde Türkiye-İtalya ticaretinin güncel durumunu ve geleceğini paylaştı. Programın kapanış değerlendirmelerini Gaetano Sabatini yaptı.